Ριζπεριδόνη – αγορά online από το PharmacyLimassol Κύπρου

Η ριζπεριδόνη ανακαλύφθηκε από την Janssen τη δεκαετία του 1980 και έκτοτε αποτελεί ένα από τα πλέον ευρέως χρησιμοποιούμενα άτυπα αντιψυχωσικά φάρμακα παγκοσμίως. Δρά μέσω ανταγωνισμού στους υποδοχείς ντοπαμίνης D2 και σεροτονίνης 5-HT2A, με συνεισφορά στη μείωση των θετικών συμπτωμάτων και βελτίωση της ψυχονευρολογικής κατάστασης. Διαθέτει ενεργό μεταβολίτη, την 9-υδροξυριζπεριδόνη (paliperidone), που συμμετέχει στην κλινική αποτελεσματικότητα.

Τι είναι η Ριζπεριδόνη

Πρόκειται για άτυπο αντιψυχωσικό φάρμακο. Δρά ως πλήρης ανταγωνιστής στους υποδοχείς D2 της ντοπαμίνης και 5-HT2A της σεροτονίνης, με ευρύ φάσμα κλινικών επιδράσεων σε ψυχώσεις. Διακρίνεται για σχετικά προφίλ παρενεργειών σε σχέση με ορισμένα τυπικά αντιψυχωσικά, περιλαμβάνοντας μικρότερο κίνδυνο κινητικών διαταραχών με μακροχρόνια χορήγηση, αλλά όχι απουσία τους. Ενδυναμώνει την αντιμετώπιση συμπεριφορικών και αρνητικών συμπτωμάτων σε ορισμένες καταστάσεις.

Μεταβολίζεται κυρίως στο ήπαρ με CYP2D6 και CYP3A4 σε ενεργό μεταβολίτη, την 9-υδροξυριζπεριδόνη. Η βιοδιαθεσιμότητα είναι επηρεάσιμη από την τροφή, και ο χρόνος ημιζωής ποικίλει ανά περιστατικό λόγω γενετικής ποικιλίας στις οδούς μεταβολισμού. Η φαρμακοκινητική ενδέχεται να τροποποιηθεί σε ηλικιακές ομάδες ή σε συννοσηρότητες.

Για τι χρησιμοποιείται

Ενδείκνυται σε ενήλικες και εφήβους άνω των 13 ετών με σχιζοφρένεια, καθώς και σε ορισμένες ψυχώσεις σχετιζόμενες με σχιζοφαινοειδή διαταραχή. Επίσης χρησιμοποιείται σε διαταραχές μπαϊπολικής φύσεως τύπου Ι ως συμπληρωματική θεραπεία. Επιπλέον, αποδεκτή χρήση σε ευερεθιστικότητα παιδιών με αυτισμό από 5 ετών και άνω έχει τεκμηριωθεί σε ορισμένες κατευθυντήριες γραμμές, υπό ιατρική επίβλεψη.

Η ριζπεριδόνη μπορεί να χρησιμοποιείται ως επιλογή σε συνδυασμό με άλλους νοσοκομειακούς ή προφορικούς παράγοντες ανάλογα με το πρότυπο συμπτωμάτων. Η απόφαση για χορήγηση πρέπει να βασίζεται σε ατομική εκτίμηση κινδύνου-οφέλους, την αξιολόγηση της λειτουργικότητας και της ανοχής του ασθενούς.

Αντενδείξεις και προφυλάξεις

Αντενδείξεις: υπερευαισθησία στη ριζπεριδόνη ή σε οποιοδήποτε έκδοχο του φαρμάκου. Αντενδείκνυται σε άτομα με ιστορικό οξείας αλλεργικής αντίδρασης κατά τη χορήγηση του φαρμάκου.

Προφυλάξεις: οφείλει να χορηγείται με προσοχή σε ηλικιωμένους με άνοια λόγω αυξημένου κινδύνου νοσηρότητας και θανάτου σε σχέση με άλλα αντιψυχωσικά. Παρακολουθείται η αρτηριακή πίεση και ο ρυθμός καρδιάς κατά την έναρξη και τη σταθεροποίηση της θεραπείας, καθώς η ριζπεριδόνη μπορεί να προκαλέσει υπόταση ή ορθοστατική υπόταση. Επίσης, σε ασθενείς με νόσο ήπατος, επιληψία ή ιστορικό κεκλεισμένων κινήσεων σε σχέση με την ψυχιατρική διαταραχή απαιτείται στενή παρακολούθηση. Εγκυμοσύνη και θηλάζουσα περίοδος πρέπει να λαμβάνονται υπόψη με εξατομικευμένη εκτίμηση κινδύνου-οφέλους.

Ανεπιθύμητες ενέργειες ανά συχνότητα

Κοινές (λαμβάνονται συχνά σε ≥1/10): υπνηλία, ζάλη ή αδυναμία όρθιας στάσης, αίσθημα κόπωσης, αύξηση σωματικού βάρους, αυξημένη όρεξη, δυσπεπτικά ενοχλήματα, εξάψεις.

Μέτριες: διαταραχές κινητικότητας (εκτοξυρωμένες κίνηση, ακινησία), περιορισμένες εξάρσεις άγχους ή διέγερσης, υπόταση, δυσκινησία ή προβλήματα συντονισμού. Αίματα γάλακτος σε γυναίκες (υπερελακτιναιμία) ή διαταραχές εμμηνορρυσίας μπορεί να εμφανιστούν με μακροχρόνια χορήγηση. Σπάνια, σοβαρές αντιδράσεις όπως νευροληπτικό σύνδρομο ή συμπτώματα υπεροξειδωτικής δυσφορίας.

Αλληλεπιδράσεις με άλλα φάρμακα

Ενοποιημένες καταστάσεις καταστολής ΚΝΣ αυξάνονται με αλκοόλ ή υπνωτικά, με αποτέλεσμα ενίσχυση υπνηλίας και μειωμένη πνευματική ικανότητα. Ιδιαίτερα δραστικές αλληλεπιδράσεις με φάρμακα που επηρεάζουν CYP2D6 ή CYP3A4 μπορεί να μεταβάλλουν τα επίπεδα ριζπεριδόνης ή του ενεργού μεταβολίτη.

Φάρμακα που παρατείνουν το QT διάστημα ή προκαλούν αρρυθμίες θα πρέπει να χρησιμοποιούνται με προσοχή. Συνδυασμοί με αγωνιστές ντοπαμίνης ή εκκριτικά φάρμακα που επηρεάζουν την κινητικότητα μπορεί να τροποποιήσουν την κλινική ποιότητα της θεραπείας. Η συγχορήγηση με φάρμακα για επιληψία ή ψυχώσεις απαιτεί τακτική παρακολούθηση και προσαρμογή δοσολογίας ανάλογα με την ανοχή.